درباره ما     خدمات     سوالات رايج     تماس با ما

آبسه حاد دنداني چيست؟

           

آبسه حاد دنداني چنانچه از نامش پيداست، عفونت حاد در استخوان فك و بافت هاي نگهدارنده دندان است. علائم آن شامل تورم، درد، گرما در ناحيه، قرمزي، دردناك بودن ناحيه در لمس و حساس بودن دندان به ضربه و دق مي باشد. آبسه حاد مي تواند داراي علائم عمومي مثل تب و لرز نيز باشد.

 

عامل آبسه حاد دنداني چيست؟

           

عامل ايجادكننده آبسه هاي دنداني ميكروارگانيزم ها مي باشند. برخي از دندان‌ها به علت پوسيدگي، ضربه يا بيماري‌هاي پيشرونده لثه دچار مرگ مغز دندان يا در اصطلاح دندانپزشكي نكروز پالپ مي‌شوند. در چنين دندان‌هايي ميكروب‌ها مي توانند تكثير شده و ايجاد عفونت حاد نمايند كه اين عفونت منجر به بروز آبسه مي‌گردد. به عبارت بهتر، تاخير در درمان بيماري هاي لثه و دندانهايي كه پوسيدگي به عصب يا پالپ آنها رسيده باشد مي تواند باعث بروز بيماري گردد.

درمان به موقع پوسيدگي هاي دنداني و كنترل و معاينه دوره اي دندانها از نظر وجود پوسيدگي يا بيماري هاي لثه مهمترين اقدام براي پيشگيري از بروز آبسه حاد دنداني است.

 

آيا ممكن است آبسه هاي حاد دنداني متعاقب درمان هاي دندانپزشكي بروز كند؟

بله. در برخي موارد، متعاقب درمان هاي دندانپزشكي اين گرفتاري اتفاق مي افتد. به خصوص زماني كه يك دندان به دلايل مختلف دچار مرگ مغز دندان يا نكروز شده باشد و عفونت حاد وجود داشته باشد در اين صورت پس از درمان معالجه ريشه ممكن است دندان درمان شده به شدت دردناك و انتهاي ريشه دندان قرمز و متورم گردد. در اين صورت دندانپزشك ضمن معاينه و تشخيص با تجويز آنتي بيوتيك و مسكن اقدام به كنترل عفونت و درد خواهد نمود.

آيا آبسه هاي متعاقب درمان قابل پيشگيري مي باشد؟

در برخي از موارد در حين كار به صورت سهو ميكروارگانيزم هاي داخل كانال از سوراخ انتهايي ريشه به داخل استخوان فك رانده ميشوند و يك زخم عفوني در ناحيه ايجاد مي شود. بسته به ميزان و نوع ميكروب هاي موجود در محيط و شرايط دفاعي شخص ممكن است آبسه تشكيل شود. به همين دليل توصيه مي شود كه حتي الامكان سعي شود ضمن استفاده از وسايل مناسب و شستشوي كانال ريشه با استفاده از مواد آنتي ميكروبيال مناسب از نفوذ وسايل به خارج از انتهاي ريشه اجتناب شود.

راه ديگر براي پيشگيري از ايجاد آبسه حاد دنداني مراجعه به دندانپزشك و كنترل و درمان آبسه در حال شكل گيري به وسيله دندانپزشك مي باشد. معمولا دندانهايي كه دچار آبسه مي شوند از چند روز قبل دردناك و حساس مي شوند. مراجعه به دندانپزشك و درخواست معاينه و درمان در بسياري از موارد باعث جلوگيري از حاد شدن عفونت مي گردد.

آيا تجويز خودسرانه كورتيكو استروئيد و دگزامتازون درمان مناسبي براي كنترل درد و عفونت است؟

به هيچ وجه اين كار درست نيست. درمان آبسه حاد دنداني، باز كردن آبسه از طريق دندان يا مخاط است. البته باز كردن مخاط و برش زدن زماني قابل انجام است كه به صورت واضح در زير مخاط چرك جمع شده باشد. تجويز هر گونه داروي آنتي بيوتيك به وسيله دندانپزشك صورت مي گيرد. ضمن اينكه بايد توجه داشت مصرف داروي كورتيكو استروئيد در زمان عفونت حاد باعث كاهش دفاع بدن و در برخي موارد شدت عفونت مي گردد.


 

چه ملاحظاتي بايد براي درمان آبسه حاد دنداني مورد توجه قرار گيرد؟

درمان آبسه حاد با نظر دندانپزشك انجام خواهد شد. اولين مرحله و مهم ترين قسمت درمان خارج كردن چرك از ناحيه از طريق باز كردن كانال دندان يا برش نسج نرم مخاط به وسيله دندانپزشك است. در صورتيكه چرك از طريق دندان خارج شود پس از خروج كامل چرك و شستشوي دندان، پانسمان كردن دندان لازم است. چرا كه باز بودن كانال دندان به محيط دهان باعث اضافه شدن باكتري هاي موجود در دهان به كانال عفوني مي گردد و درمان هاي بعدي را طولاني تر و با مشكل مواجه مي نمايد. در صورتي كه خروج چرك و باز كردن آبسه از طريق برش در نسج نرم انجام شده باشد، دندانپزشك تصميم خواهد گرفت كه براي خروج ترشحات و چرك مجرا را باز بگذارد يا خير!

ملاحظه ديگري كه بايد مورد توجه قرار گيرد تجويز آنتي بيوتيك مناسب براي درمان عفونت و كنترل بيمار پس از 48 ساعت است. انتظار مي رود پس از 48 ساعت و متعاقب درمانهاي انجام شده شرايط بيمار به سمت بهبودي برود. در صورتي كه دندانپزشك پس از معاينه تشخيص دهد لازم است درمان مكمل ديگري انجام شود، اقدام لازم به عمل خواهد آورد.


آيا آبسه هاي حاد دنداني مي توانند خطرناك باشند؟

خوشبختانه در اكثر قريب به اتفاق موارد، درمان هاي معمول براي آبسه هاي حاد دنداني موثر و مفيد است. اما در برخي از موارد، به خصوص در افراد مسن و افرادي كه دچار بيماري هاي سيستميك ، ضعف و سركوب سيستم ايمني باشند، احتمال خطر وجود دارد. ممكن است حتي خطر جاني نيز وجود داشته باشد. در موارد نادر ممكن است بيمار مبتلا به آبسه حاد دنداني در بيمارستان و تحت نظر جراح دهان، فك و صورت بستري و درمان شود.

 

لقي دندان هاي مبتلا به آبسه حاد دنداني چه درماني دارد و آيا اين دندان ها قابل نگهداري هستند؟

معمولا در آبسه هاي حاد دنداني، دندان هاي عامل آبسه دردناك و لق مي شوند. اين لقي بستگي به شرايط دندان مثل طول ريشه و شدت آبسه دارد و معمولا پس از برطرف شدن آبسه دندان به شرايط قبلي باز مي گردد و نبايد از لقي دندان نگران بود.

 

 

دكتر محمد جعفر اقبال
متخصص درمان ريشه